Vàng da sơ sinh: Nhận biết sớm để tránh biến chứng

Vàng da sơ sinh là gì?

Vàng da sơ sinh là tình trạng da và lòng trắng mắt của trẻ chuyển sang màu vàng do bilirubin trong máu tăng cao. Hiện tượng này thường xuất hiện trong những ngày đầu sau sinh, do gan của trẻ chưa hoàn thiện khả năng chuyển hóa bilirubin.

Vàng da sinh lý và vàng da bệnh lý khác nhau thế nào?

Không phải trẻ vàng da nào cũng nguy hiểm. Điểm mấu chốt là phân biệt đúng hai tình trạng này.
• Vàng da sinh lý
• Xuất hiện sau 24 giờ tuổi
• Tăng nhẹ rồi giảm dần
• Trẻ bú tốt, sinh hoạt bình thường
• Tự hết sau 1–2 tuần ở trẻ đủ tháng
• Vàng da bệnh lý
• Xuất hiện rất sớm hoặc kéo dài bất thường
• Mức độ vàng tăng nhanh
• Có nguy cơ gây tổn thương não nếu không điều trị

Những nguyên nhân thường gặp gây vàng da bệnh lý

Một số yếu tố làm bilirubin tăng cao bất thường ở trẻ sơ sinh gồm:
• Bất đồng nhóm máu mẹ – con
• Trẻ sinh non, nhẹ cân
• Nhiễm trùng sơ sinh
• Bệnh lý gan, mật hoặc rối loạn chuyển hóa
• Trẻ bú kém, mất nước

Vì sao không nên đánh giá vàng da bằng mắt thường?

Mức độ vàng da nhìn thấy không phản ánh chính xác nồng độ bilirubin trong máu. Có trường hợp da chỉ vàng nhẹ nhưng bilirubin đã tăng cao, tiềm ẩn nguy cơ biến chứng thần kinh. Do đó, trẻ cần được thăm khám và đo bilirubin khi có dấu hiệu nghi ngờ.

Xử trí vàng da sơ sinh như thế nào?

Tùy nguyên nhân và mức độ, bác sĩ sẽ chỉ định theo dõi hoặc điều trị phù hợp. Trong đó, chiếu đèn là phương pháp y khoa phổ biến giúp đào thải bilirubin an toàn. Các cách truyền miệng như phơi nắng hoặc dùng nước lá không được khuyến cáo.

Lời khuyên

Khi trẻ có dấu hiệu vàng da, đặc biệt trong tuần đầu sau sinh, cha mẹ nên đưa trẻ đi khám để được đánh giá đúng mức độ và xử trí kịp thời. Không chủ quan và không tự áp dụng các biện pháp không có cơ sở y khoa.

Đọc thêm: 4 loại viêm da thường gặp và cách phân biệt nhanh