Chóng mặt tiền đình hay tụt huyết áp?

Vì sao nhiều người hay nhầm lẫn chóng mặt tiền đình hay tụt huyết áp?

Chóng mặt là cảm giác rất chung. Người bệnh thường mô tả bằng nhiều cách khác nhau. Có người nói quay cuồng. Có người chỉ thấy choáng nhẹ.

Trong sinh hoạt hằng ngày, hai nguyên nhân thường gặp nhất là rối loạn tiền đình và tụt huyết áp. Do đều gây cảm giác không vững, nhiều người cho rằng chúng giống nhau. Thực tế, cơ chế gây ra chóng mặt của hai tình trạng này hoàn toàn khác.

Chóng mặt tiền đình là gì?

Chóng mặt tiền đình liên quan đến hệ thống giữ thăng bằng của cơ thể. Hệ thống này nằm ở tai trong và các đường dẫn truyền thần kinh liên quan. Khi tín hiệu từ tiền đình truyền lên não bị sai lệch, não sẽ hiểu sai về tư thế và chuyển động.

Đặc điểm thường gặp:
• Cảm giác quay tròn rõ rệt
• Môi trường xung quanh như đang xoay
• Mất thăng bằng, khó đứng vững
• Có thể kèm buồn nôn hoặc nôn
• Xảy ra cả khi đang nằm yên
• Cơn có thể kéo dài nhiều phút đến vài giờ

Chóng mặt tiền đình thường gây khó chịu rõ. Người bệnh thường phải ngồi hoặc nằm nghỉ ngay.

Chóng mặt do tụt huyết áp là gì?

Tụt huyết áp gây chóng mặt do lượng máu lên não giảm tạm thời. Khi não thiếu oxy trong thời gian ngắn, cơ thể sẽ xuất hiện cảm giác choáng.

Đặc điểm thường gặp:
• Cảm giác lâng lâng đầu óc
• Tối sầm mắt thoáng qua
• Thường xảy ra khi đứng dậy nhanh
• Dễ gặp sau khi ngồi hoặc nằm lâu
• Đỡ nhanh khi ngồi hoặc nằm xuống
• Có thể kèm mệt, vã mồ hôi

Chóng mặt do tụt huyết áp thường ngắn. Cảm giác không phải quay tròn rõ rệt.

So sánh nhanh để dễ phân biệt chóng mặt tiền đình hay tụt huyết áp?

Tiền đình: quay tròn rõ, mất thăng bằng, không phụ thuộc tư thế
Tụt huyết áp: choáng nhẹ, liên quan đứng lên, cải thiện khi nghỉ

Việc chú ý thời điểm xuất hiện và cảm giác chủ đạo giúp định hướng nguyên nhân khá chính xác.

Những sai lầm thường gặp khi tự xử trí

Nhiều người tự cho rằng chóng mặt nào cũng là tiền đình. Một số khác lại nghĩ chỉ do tụt huyết áp nên bỏ qua. Đây là các sai lầm phổ biến:
• Uống thuốc tiền đình khi nguyên nhân là tụt huyết áp
• Cố gắng đứng dậy nhanh dù đang choáng
• Không theo dõi huyết áp khi chóng mặt tái diễn
• Chủ quan khi triệu chứng lặp lại nhiều lần

Những sai lầm này có thể khiến tình trạng kéo dài hoặc nặng hơn.

uống nhầm thuốc

Tham khảo: Sai lầm cần tránh khi đau đầu

Khi nào cần đi khám?

Nên thăm khám nếu có các dấu hiệu sau:
• Chóng mặt xảy ra thường xuyên
• Cơn kéo dài hoặc nặng dần
• Có ngất, tim đập nhanh, nôn nhiều
• Ảnh hưởng rõ đến sinh hoạt hằng ngày

Việc đánh giá đúng nguyên nhân giúp lựa chọn hướng xử trí phù hợp hơn.

Đọc thêm: Vì sao người trẻ ngày nay dễ bị đau lưng, thoái hóa cột sống sớm?